LIWA-noord-limburg.png

Leren van het gebiedsproces Limburgse Integrale Watersysteem Analyse (LIWA) dat in 2019 in Limburg is uitgevoerd; een analyse naar mogelijke maatregelen om te komen tot een klimaatbestendig, schoon en robuust watersysteem.

In Limburg wordt al actief nagedacht over, en gewerkt aan klimaatadaptatie. Zo hebben de Provincie Limburg en Waterschap Limburg afgelopen jaar een Limburgse Integrale Watersysteem Analyse (LIWA) uitgevoerd. Een analyse naar mogelijke maatregelen om te komen tot een klimaatbestendig, schoon en robuust watersysteem. Er ligt dus al veel op de plank waarop we vanuit KLIMAP dankbaar kunnen aanhaken en gebruik van kunnen maken. In dit proefgebied zoomen we in op het gebied rondom Mariapeel en de bovenloop van de Groote Molenbeek en reflecteren op het doorlopen LIWA-proces. Betrokkenen in dit proefgebied zijn specialisten van de in KLIMAP aangesloten onderzoeksinstituten KWR, Deltares en WUR, medewerkers van Waterschap Limburg en van Provincie Limburg.

Doel van het proefgebied

Peilpaaltje Mariapeel kleinWe willen in dit proefgebied reflecteren op het LIWA-proces en successen en leerpunten meenemen in de uitwerking van stappen 1-4 van de routekaart. De volgende doelen hebben we voor ogen:

  • Uitwerken van een eerste versie methodiek voor de stappen 1-4 van de routekaart
  • Inzicht krijgen in benodigde input (databronnen) en (verbeterde) tools
  • Opleveren van voorbeeld producten van de routekaart ( (1) systeembeschrijving en gebiedsopgaven, (2) toekomstscenario’s en knikpunten, (3) effectiviteit maatregelen, (4) schets ontwikkelpaden)

We hebben in het proefgebied met elkaar twee specifieke behoeften gedefinieerd. Deze behoeften komen voort uit de belangrijkste uitdagingen die in Limburg, en specifiek in het gebied Mariapeel en bovenloop Groote Molenbeek, spelen. Het betreft de volgende twee behoeften:

  • Het vergroten van inzicht in de (hydrologische, economische en technische) effectiviteit van klimaatadaptatiemaatregelen, om daarmee voor de zandgronden een goed afgewogen maatregelenpakket te kunnen samenstellen en om daarmee de gestelde doelstellingen (opgaven) te kunnen toetsen
  • Het ontwikkelen en toetsen van een methodiek die het mogelijk maakt om maatregelen te positioneren in de tijd en ruimte, zodat ook lange termijn maatregelen bespreekbaar en inzichtelijk worden gemaakt.

Beknopte omschrijving aanpak

Betrokkenen

In het proefgebied zijn betrokken:

  • specialisten en beleidsadviseurs van Waterschap Limburg
  • specialisten en beleidsadviseurs van Provincie Limburg
  • specialisten van de betrokken onderzoeksinstituten Deltares

De overige stakeholders die in het LIWA-proces betrokken zijn geweest nemen vooralsnog niet deel aan dit project.

Werkwijze

We hanteren de zogenaamde SCRUM systematiek, waarin we 2 maandelijks met een brede groep gebruikers en onderzoekers bij elkaar komen om één van de stappen uit de routekaart in diepgang met elkaar te bespreken en actiepunten vast te stellen voor verfijning en verdere uitwerking. In diverse wekelijkse sprints worden de actiepunten direct opgepakt. Bij deze sprints worden de specialisten en gebruikers uitgenodigd die input leveren voor de specifieke actiepunten. 

Eerste resultaten

De stappen 1 en 2 van de routekaart hebben we inmiddels met elkaar doorlopen.

Routekaart Website vink12

De eerste werksessie, waarin is ingezoomd op stap 1 van de routekaart, vond eind januari 2021 plaats. De kaders voor het bepalen van de context zijn vastgesteld en voor het specifieke proefgebied zijn de opgaven in ruimte en tijd weggezet. De weken erna zijn de resultaten vertaald naar een gebiedsbeschrijving. Deze beschrijving heeft zowel aandacht voor de fysieke gebiedskenmerken als de sociaal-culturele, economische en institutionele aspecten. De gebiedsbeschrijving is op te vragen via het contactformulier.

Ook de tweede werksessie is onlangs geweest, waarin we het proces hebben besproken om te komen tot mogelijke inrichtingsvarianten (stap 2 van de routekaart). De komende weken wordt dit proces verder verfijnd en toegepast in het specifieke proefgebied. Ook wordt de eerste aanzet voor stap 3, het inventariseren van maatregelen, voorbereid. Zodra de resultaten beschikbaar komen, worden deze op de website geplaatst.